Cryptofraude: niets is wat het lijkt, en vaak complexer dan mensen beseffen

Cryptofraude is geen simpele oplichting

Wie denkt dat het altijd gaat om romantische nepscenario’s, zoals in de bekende “romance scams”, vergist zich. Die bestaan zeker, maar de werkelijkheid is veel breder. Wij zien bij Paucitas namelijk talloze andere varianten van crypto- en beleggingsfraude. Onderstaande voorbeelden zijn slechts enkele uit de praktijk:

• Professionele nepplatformen die nauwelijks van echt te onderscheiden zijn
• Telegramgroepen waarin beleggingstips en signalen van beleggingsfraude gedeeld worden, met duizenden ‘leden’ (vaak bots)
• Vriendschappelijke of zakelijke relaties die worden opgebouwd via WhatsApp, Telegram, LinkedIn of andere sociale media
• Technisch ingewikkelde wallets of tokens, die legitiem lijken maar vals zijn

Het is belangrijk te begrijpen dat deze oplichters zelden snel handelen. De meeste fraude ontstaat geleidelijk. Ze bouwen vertrouwen op, doen zich voor als kennis, coach of zakenpartner, en spelen slim in op bestaande succesverhalen in de markt. Wij beschreven dit patroon eerder ook in de waarheid achter cryptofraude.

Waarom het zo geloofwaardig lijkt

De aantrekkingskracht van crypto komt deels door de enorme winsten die mensen in het verleden écht hebben behaald. In 2016 en 2017 maakten veel mensen serieuze rendementen met zogeheten ICO’s. Daarna volgden nieuwe cycli: in 2020 en 2021 waren er successen met DeFi-projecten, en recentelijk zagen we mensen fortuinen verdienen aan memecoins. De verhalen zijn legitiem: vrienden, kennissen of influencers die in korte tijd hun inzet vertienvoudigden.

Oplichters weten dit. En ze gebruiken precies diezelfde taal en belofte: “Dit is de volgende grote kans.” Door gebruik te maken van hype-munten, neptokens of zelfs bestaande platforms die ze imiteren, zetten ze een geloofwaardig verhaal neer. Soms wordt crypto zelfs “vastgehouden” door een platform, wat in eerste instantie op oplichting lijkt, maar in werkelijkheid gewoon een klantverificatieproces vereist. Ook dat komt voor.

Dit laat zien: zelfs wanneer mensen denken dat ze zijn opgelicht, is dat niet altijd zo. De cryptowereld is technisch, juridisch en emotioneel complex. En precies in die grijze gebieden gedijen oplichters het best.

Het gevaar van schaamte

Wat we keer op keer zien, is dat slachtoffers vaak zwijgen. Niet omdat ze niet willen praten, maar omdat ze zich schamen. Ze durven het niet aan hun omgeving te vertellen. Bang voor onbegrip, oordeel of uitgelachen worden. Sommigen wachten maanden, of zelfs jaren, voordat ze hulp zoeken. Tegen die tijd is het geld vaak al verloren en is er veel schade geleden.

Deze schaamte is onterecht. De technieken die fraudeurs gebruiken zijn geraffineerd. Ze zijn georganiseerd, internationaal, en opereren vaak in teams met duidelijke rollen. Ze hebben draaiboeken, scripts, zelfs ‘klantenservices’ en valse bedrijfsinformatie.

Dat mensen daarin trappen, zegt niets over de persoon die het overkomt, maar alles over hoe ver deze netwerken inmiddels zijn geëvolueerd. De AFM waarschuwt eveneens steeds vaker voor dit type fraude.

Waarom wij dit vertellen

Bij Paucitas zien we het als onze taak om helderheid te brengen in een wereld die voor velen overweldigend en technisch complex is. Niet om angst te zaaien, maar juist om structuur, inzicht en realisme te bieden in situaties waar verwarring en onzekerheid overheersen.

Er zijn ook gevallen waarin het helemaal niet om cryptofraude blijkt te gaan, maar waarbij verwarring ontstaat door onduidelijke communicatie of complexe processen. Denk aan platforms met legitieme, maar moeilijk te doorgronden wettelijke voorwaarden, zoals KYC, AML of herkomst-van-vermogen. Juist in zulke situaties is gedegen kennis en ervaring essentieel om tot een juiste beoordeling te komen.

Onze inzichten zijn gebaseerd op honderden dossiers die wij zorgvuldig hebben onderzocht, en op gesprekken met mensen die vaak nergens anders terecht konden.

Daarom zullen wij vanaf nu ook blogs gaan publiceren. Dit is de eerste blog van velen. Niet alleen over cryptofraude, maar ook over de vele andere situaties die wij tegenkomen binnen de uitgebreide wereld van blockchain en cryptovaluta, met inzichten, voorbeelden en lessen uit de praktijk.

Aarzel niet om hulp te vragen

Het kan zijn dat u dit leest omdat u zelf met een vergelijkbare situatie te maken heeft gehad, of misschien zit u er op dit moment middenin. Weet dan: u staat er niet alleen voor. Bij Paucitas zijn wij 24/7 telefonisch bereikbaar via 020 244 5774. U kunt ons ook bereiken per e-mail: paucitas@paucitas.com of via het contactformulier hieronder.

Of u nu direct hulp nodig heeft, vragen hebt, of simpelweg klaar bent met de twijfel en eindelijk duidelijkheid wilt, neem gerust contact met ons op. Wacht niet af, en blijf er vooral niet alleen mee zitten.

Wie zelf cryptofraude herkennen wil leren, begint bij de gespreksopbouw en bij de manier waarop “winst” zichtbaar wordt voordat er ooit een euro terugkomt.

Bronnen: Wetboek van Strafrecht artikel 326 (oplichting); EU-richtlijn 2018/1673 (strafrechtelijke bestrijding witwassen).